تبلیغات
اخبار
بازدید طلاب مؤسسه مجتهده امین از زندان زنان اصفهان
موانع و راهکارهای مأموریت های علمی-تبلیغی طلاب خواهر در کرسی آزاداندیشی حوزه علمیه اصفهان بررسی شد
اخلاق
سه‌شنبه 22 شهريور 1390 دوست دارم نماز وقرآن و... بخوانم ولي اراده نمي كنم چه كار كنم؟

عوامل بسيارى مى‏تواند در ضعف اراده دخيل باشد از جمله آنها:

1ـ تربيت خانوادگى و رفتار نزديكان

2ـ برخوردهاى محيط (مدرسه - جامعه)

3ـ بروز برخى بيمارى‏ها و شكست‏ها

4ـ ضعف ايمان وشناخت خداوند تبارك تعالي و.......

دل انسان خانه اي يك نفري است اگر مي خواهيد خدا در آن باشد در نتيجه مشتاق راز و نياز با او و نماز و مناجات باشيد تنها راهش خارج نمودن محبت دنيا از دل است.

قرآن مي فرمايد:«ما جعل الله لرجل من قلبين في جوفه»؛ خداوند در درون يك شخص دو قلب قرار نداده (احزاب، آيه 4).

بايد بدانيم دنيا براي هر شخص مصداقي دارد. براي برخي در شرايطي خاص دنيا در قالب مدرك، غريزه جنسي، خودآرايي، حب جمال و... تجلي مي كند و براي شخص، با سن بيشتر در قالب حب نفس، حب مال و زيور اندوزي و... انسان هر اندازه شيفته يكي از مظاهر دنيا باشد به همان اندازه از لذت مناجات و راز و نياز و حضور قلب او در عبادت كم مي شود.

هر اندازه آدمى خدا را بهتر بشناسد و رشته تعلقات دنيايى را بگسلد و تقوا پيشه كند، عشق الهى بيشتر در دل او جوانه زده و رشد مى‏كند.

براي اهميت دادن به نماز لازم است به جايگاه و اهميت و نقش نماز در زندگي توجه داشته باشيد. به طور كلي ميزان همت و پايبندي انسان در هر كاري وابسته به شناختي است كه از اهميت آن دارد. مثلاً اگر پزشك به شما دارويي بدهد كه روزي پنج مرتبه بايد مصرف كنيد و بدانيد كه اگر آن را به موقع، مرتب نخوريد، مرگ و يا بيماري شما را تهديد مي كند. در آن صورت شما با مراقبت و دقت تمام به دستور عمل مي كنيد، چون خطر بزرگي شما را تهديد مي كند. در مورد نماز هم ابتدا بايد شناخت پيدا كنيد. همچنين از بركات خود نماز اين است كه به انسان يادآوري مي كند كه هميشه حالت توجه و مراقبت را حفظ كند. همين كه احساس مي كنيد از اين بهتر مي توانيد باشيد و گامهايي به سوي تثبيت قرب بايد برداريد نشانة اثربخشي نماز است كه ان شاء الله همين گامها و توجة بيشتر به موارد ذيل باعث رشد و تعالي شما مي گردد.
علل كاهلي در نماز
الف.عدم برنامه ريزي
گاهي انسان براي برگزاري نماز در اول وقت انگيزه دارد. امّا كاري پيش مي آيد و مجبور مي شود كه نماز را به تاخير اندازد. به عنوان مثال وقتي كه نزديك به اول وقت و قبل از نماز ناهار مي خوريم طبيعتاً با شكم پر نماز خواندن مشكل است، بنابراين نماز را به بعد موكول مي كنيم و بعد هم كارهاي ديگر برايمان پيش مي آيد و فراموش مي كنيم. البته كارهاي روزانه داراي مراتبي است و همه در يك درجه از اهميت نيستند. مثلاً يك خانم خانه دار ممكن است به خاطر كار منزل و گاهي به جهت داشتن مهمان، هم صبحت شدن با دوستان و يا به خاطر تماشاي يك فيلم و.... نماز را از اول وقت با تاخير اندازد.
پس در برخي از موارد مشكل در برنامه ريزي است. خانمي كه كار آشپزي را انجام مي دهد، اگر زماني كار را شروع كند كه در بين انجام آن،‌ وقت نماز هم فرا برسد، خواه ناخواه يا بايد آشپزي را رها كند و به نماز بپردازد و يا برعكس. در صورتي كه به نماز بپردازد ممكن است غذا بسوزد و يا غذاي مطلوبي به دست نيايد. لذا اين خانم براي جلوگيري از آن، مجبور است كه نماز را كنار بگذارد و به آشپزي ادامه دهد. رفع اين مشكل، مبتني بر يك برنامه ريزي دقيق تر است يعني طوري كار را شروع كند كه در اول وقت نماز، كارها ناتمام و ناقص نماند و آمادة نماز شود.
ب. ضعف شناخت برخي اوقات تاخير انداختن نماز از اول وقت، ناشي از ضعف شناخت است. يعني شخص نمازگذار هنوز به شناخت حقيقي خداوند دست نيافته و اعتقادش به نبوت و معاد به مرحلة يقين لازم نرسيده است. به دنبال خداشناسي، حالت و توجهات خاصي در انسان پديد مي آيد كه به مقتضاي اين حالات مخصوص و توجهاتي كه نسبت به صفات الهي پيدا مي كند در چارچوب شرايط خاص خارجي، افعالي را انجام خواهد داد.
شناختي كه افراد نسبت به خداي متعال پيدا مي كنند. از جهت عمق و وسعت يكسان نيست و داراي درجات متفاوتي است. مثلاً شناختي كه عموم مردم دربارة خدا پيدا مي كنند درحد شناخت اجمالي از موجودي است كه جهان را به وجود آورده است به اين معني كه اگر او نمي بود و نمي خواست، جهان به وجود نمي آمد. امّا همة شناخت خداي متعال، اين نيست، بلكه فوق اين مرتبة اجمالي، مراتب و درجات بسيار زياد و متفاوتي از شناخت وجود دارند كه مي توانند در تغيير حالات و رفتار انسان و شكل دهي به آنها تاثير چشمگير و نقش مهمي داشته باشند.
[1]
هر چه شناخت انسان نسبت به خداي متعال بيشتر و عميق تر باشد، بروز آن حالات دروني و توجهات ويژه اي كه نسبت به خداي متعال پيدا مي كند، نيز بيشتر و پرمعني تر خواهد بود. فلاسفه گفته اند: اين علم (شناخت) است كه شوق را به وجود مي آورد. علم فطرت انسان را بر مي انگيزد.
[2] بر همين اساس علم و معرفت نسبت به خداي متعال نيز به نوبة خود تاثير عميقي در برانگيختن آن مايه هاي فطري كه با خداي متعال در ارتباطند، دارد و پيدايش حالات خاص الهي در روان انسان و نيز در شكل دهي به رفتار وي، مرهون آن شناخت هاست.
در قرآن و روايات نيز در مواردي، به تاثير شناخت و معرفت، در ايجاد اين حالات، اشاره شده است:
قرآن مي فرمايد:«انّما يَخْشَي الله مِنْ عبادِهِ العُلماء»
[3] «و از (ميان) اصناف بندگان، تنها مردمان عالم مطيع و خداترسند.» در روايتي از امام رضا ـ عليه السّلام ـ نيز آمده است: «مَنْ كانَ باللهِ اَعْرَفْ كانَ مِنَ اللهِ اَخْوِفْ»[4]، «كسي كه به خدا داناتر است، ترسش از خدا بيشتر است».
معني اين علم و معرفت علماء است كه حالت و كيفيت ترس و خشيت الهي را در روانشان ايجاد مي كند و روشن است كسي كه به چنين شناختي برسد نسبت به دستورات الهي مطيع تر و دقيق تر است چرا كه مي داند خداوند قادر مطلق، عالم مطلق و بي نياز و از مادر به انسان مهربان تر است در هر دستورش حكمتي است كه نتايج آن به خود انسان باز مي گردد و آن انسان به خود اجازه نمي دهد چنين مهرباني را از خود ناراضي كند.
ج. عدم آگاهي از فوائد و اهميت نماز فهرستي از فوائد و آثار نماز خواندن را كه در روايات و تجربة‌ خودتان ديده ايد تهيه كنيد و آن را در دسترس قرار دهيد حتي عهد كنيد كه در شما انگيزه ايجاد كند كه آن را حتماً مطالعه كنيد مثلاً با خود عهد كنيد كه اگر صبح، ظهر و شب اين فهرست را به مدت 5 دقيقه مرور نكنم خودم را جريمه مي كنم (فلان مبلغ را صدقه يا فلان سريال مورد علاقه ام را نبينم و يا از رفتن به پارك و تفريح خودم را ممنوع كنم) و در مقابل با انجام آن خودتان را تشويق كنيد.) در اهميت نماز اول وقت همين بس كه امامان معصوم ـ عليهم السّلام ـ حتي در حال جنگ با دشمن نماز را در اول وقت برگزار مي كردند و امام صادق ـ عليه السّلام ـ مي فرمايد: «كسي كه نسبت به وقت نماز بي اعتناست از او دوري كنيد، زيرا او نسبت به خدا بي اعتناست و كسي كه نسبت به خدا بي اعتنا و بي وفا باشد، يقيناً نسبت به ديگران هم چنين است».
[5]
آثار نماز:
1*موجب قبولي عبادت هاي ديگر است.
2*انسان را در مقابل مصيبت ها صبور مي كند كه اين آية شريفه اشاره به همين مطلب دارد. «واستعينوا بالصبر و الصلوة و انّها لكبيرة الا علي الخشعين»
[6]، «از شكيبايي و نماز ياري جوييد به راستي اين كار بي گمان باري بزرگ است، مگر بر گروه خاشعين به خدا».
3*نماز معراج مؤمن است.
4* نماز عالي ترين تجلي ذكر خدا و بازدارنده از زشتي ها و بدي هاست. همانطور كه خداوند متعال مي فرمايد: «اتل ما اوحي اليك من الكتب و اقم الصلوة ان الصلوة تنهي عن الفحشاء و المنكر و لذكر الله اكبر و الله عليم ما تصنعون»
[7] «آنچه را از اين كتاب به تو وحي شده است تلاوت كن و نماز را به پادار، زيرا نماز انسان را از گناهان بزرگ و آنچه ناپسند است باز مي دارد و البته در ياد خدا بودن بزرگتر است و خدا مي داند چه مي كنيد».
5*در پرتو نماز انسان به آرامش روحي مي رسد.
هيچ عملي در نزد خدا بهتر از نماز اول وقت نيست، امير المومنين علي ـ عليه السّلام ـ فرمود: «ليس عمل احب الي الله من الصلاة فلا شيغلنكم عن اوقاتها شي من امور الدنيا فان الله عزوجل ذم اتواما فقال الذين هم عن صلاتهم ساهون. يعني انهم غافلون استعانوا باوقاتها»
[8] و هيچ عملي در نزد خداوند بهتر از نماز نيست پس بايد هيچ يك از كارهاي دنيا شما را از نماز اول وقت باز ندارد، زيرا خداوند مذمت فرموده كساني را كه نسبت به نمازشان سهل انگارند، بدانيد كه خداوند هيچ عملي را نمي پذيرد مگر آنچه را كه خالص انجام پذيرد».
آثار نماز اول وقت:
1-كسي كه وقت نماز را محترم مي شمارد، زمينه اي براي